Nhiều bạn đang đi làm, muốn kiếm thêm thu nhập nhưng mỗi lần nghĩ đến chuyện bán hàng trên mạng lại thấy ngại. Nỗi ngại lớn nhất thường nằm ở tiền bạc. Trong quá trình tư vấn cho người mới, bên mình gặp đi gặp lại một câu hỏi: kinh doanh online có thật sự cần vốn lớn không? Câu trả lời là không nhất thiết. Bạn hoàn toàn có thể bắt đầu với vài triệu đồng. Tuy nhiên chi phí thực tế lại phụ thuộc vào cách bạn nhập hàng và nền tảng bạn chọn để bán, nên hiểu rõ phần này trước khi xuống tiền là việc rất đáng làm.
Vốn kinh doanh online gồm những khoản nào?
Khi nghe đến vốn, phần lớn người mới chỉ nghĩ đến tiền mua hàng. Thực ra vốn còn bao gồm chi phí chạy quảng cáo, tiền đóng gói, vận chuyển và một khoản dự phòng để bạn trụ được những tuần chưa có đơn nào. Chúng tôi từng thấy một người bạn bắt đầu với số tiền nhập hàng khá ổn. Đến tuần thứ ba anh ấy hết vốn, vì quên tính tiền quảng cáo và phí sàn. Khoản đó không lớn, nhưng đủ để khiến anh phải dừng lại giữa chừng.
Tin tốt là bạn có thể chọn mô hình phù hợp với ngân sách của mình. Mỗi mô hình có mức vốn và mức rủi ro khác nhau. Dropship gần như không cần nhập sẵn hàng, nên phù hợp với người có ít vốn nhất. Bán hàng có sẵn trong tay cần vốn nhập lớn hơn, đổi lại bạn kiểm soát được chất lượng. Còn dịch vụ hoặc làm nội dung thì chi phí chủ yếu là thời gian và kỹ năng của chính bạn.
Cần nói thẳng rằng dropship không phải là con đường dễ ăn. Biên lợi nhuận thường rất mỏng, có khi chỉ vài chục nghìn đồng một đơn. Chỉ cần quảng cáo không hiệu quả trong một hai tuần là bạn có thể đã lỗ. Vì vậy trước khi bỏ tiền, hãy tự hỏi: nếu tháng đầu không có đơn nào, mình còn đủ sức để tiếp tục không?
Nên bán trên Shopee, TikTok Shop hay Facebook?
Đây là câu hỏi người mới đặt ra nhiều nhất. Theo kinh nghiệm của đội ngũ, câu trả lời phụ thuộc vào bạn nhiều hơn là vào bản thân nền tảng. Bạn nên cân nhắc khách hàng mục tiêu hay mua sắm ở đâu, mức phí sàn phải chịu, và bản thân có làm được video hay hình ảnh đủ tốt hay không.
Nếu bạn thoải mái quay video ngắn và tự tin trước camera, TikTok Shop là lựa chọn đáng thử. Nếu muốn bán ổn định, khách tìm sản phẩm theo từ khóa và bạn chấp nhận làm việc theo kiểu thương mại điện tử truyền thống, Shopee thường dễ bắt đầu hơn. Facebook lại hợp với người đã có sẵn một nhóm khách quen, ví dụ những người từng bán cho bạn bè và người thân.
Một lưu ý quan trọng: phí sàn và chính sách thay đổi khá thường xuyên. Trước khi quyết định, bạn nên tự vào trang hướng dẫn của từng nền tảng để xem bảng phí hiện hành. Đừng tin ngay một con số đọc được ở đâu đó nếu chưa kiểm chứng, vì rất có thể nó đã cũ.
Nhập hàng thế nào để không lỗ vốn ngay từ đầu?
Theo quan sát của chúng tôi, nhập hàng là khâu khiến người mới lỗ nhiều nhất. Thường không phải vì bán kém, mà vì mua sai. Một nguồn hàng đáng tin cần được đánh giá qua vài yếu tố: giá nhập, thời gian giao hàng, chính sách đổi trả, và việc bạn có thể kiểm tra chất lượng trước khi đưa ra bán hay không.
Giá nhập rẻ bất thường là tín hiệu nên dè chừng. Hàng quá rẻ thường đi kèm rủi ro về chất lượng, dễ phát sinh khiếu nại và hoàn tiền. Khi đó bạn mất cả tiền lẫn uy tín của shop.
Với người có ít vốn, cách an toàn nhất là đặt mẫu thử với số lượng nhỏ. Dùng thử, chụp ảnh thật, xem đóng gói ra sao, rồi mới quyết định nhập số lượng lớn. Việc này tốn thêm vài ngày, nhưng có thể giúp bạn tiết kiệm cả tháng tiền.
Chạy quảng cáo bao nhiêu tiền là đủ?
Khi mới làm, nhiều người chi quảng cáo theo cảm tính. Thấy có đơn thì tăng ngân sách, không có đơn lại lo lắng rồi cũng tăng. Cách làm hợp lý hơn là tính ngược từ lợi nhuận. Lấy lợi nhuận gộp trên mỗi đơn hàng, rồi đặt trần cho chi phí quảng cáo tính trên một đơn, không để vượt quá con số đó.
Lấy một ví dụ đơn giản. Giả sử sản phẩm của bạn lãi 50.000 đồng mỗi đơn. Nếu phải tốn 80.000 đồng quảng cáo mới chốt được một đơn, bạn đang lỗ 30.000 đồng, dù doanh số nhìn vẫn rất đẹp. Con số thực tế thay đổi theo ngành hàng và mùa vụ, nên đừng coi ví dụ này là chuẩn. Hãy thử nghiệm với ngân sách nhỏ trong vài tuần để tự tìm ra con số của riêng mình.
Có cần đăng ký kinh doanh và nộp thuế không?
Đây là phần nhiều người ngại vì nghe có vẻ rườm rà. Nghĩa vụ đăng ký và nộp thuế phụ thuộc vào quy mô doanh thu và loại hình hoạt động. Người bán nhỏ lẻ, bán không thường xuyên khác với người bán đều đặn với doanh thu ngày một lớn, và hai nhóm này sẽ có những quy định khác nhau.
Quy định thuế đối với hộ kinh doanh cá nhân có thể thay đổi theo từng thời kỳ, nên đội ngũ không dám đưa ra mức cụ thể trong bài này. Bạn nên tham khảo cơ quan thuế địa phương để có thông tin mới nhất, nhất là khi doanh thu bắt đầu tiến gần đến ngưỡng phải đăng ký.
Làm sao giữ khách quay lại mua lần hai?
Tìm khách mới luôn tốn kém hơn giữ khách cũ. Theo chúng tôi, khách quay lại thường đến từ ba điều: sản phẩm dùng ổn định, phản hồi tin nhắn nhanh và đóng gói cẩn thận để khách cảm nhận được sự quan tâm. Nghe thì đơn giản, nhưng làm đều đặn mỗi ngày mới là phần khó.
Khi quy mô lớn dần, việc chăm sóc khách sẽ ngốn nhiều thời gian hơn. Lúc đó bạn cần tính đến nhân sự, dù chỉ là một người hỗ trợ bán thời gian. Đừng để tin nhắn chồng chất vài ngày không được trả lời, vì khách sẽ rời đi rất nhanh.
So sánh nhanh các mô hình cho người mới
Dropship cần ít vốn nhất và không phải ôm hàng tồn, nhưng lợi nhuận mỏng và bạn phụ thuộc nhiều vào nguồn hàng. Bán hàng có kho riêng cho phép kiểm soát chất lượng tốt hơn, song vốn bị giữ trong hàng tồn. Bán dịch vụ hoặc nội dung gần như không tốn chi phí vật chất, nhưng đòi hỏi kỹ năng thật sự và thời gian đầu tư đáng kể. Con số cụ thể về vốn và lợi nhuận khác nhau rất nhiều giữa các thị trường, nên bạn cần tự khảo sát trước khi áp dụng bất kỳ mô hình nào.
Lưu ý an toàn khi bắt đầu kinh doanh online
Đội ngũ thấy một điều lặp đi lặp lại: người mới rất dễ bị cuốn theo những lời hứa kiếm tiền nhanh. Hãy cảnh giác với các khóa học cam kết thu nhập cụ thể, vì không ai có thể bảo đảm kết quả cho bạn. Trước khi chuyển tiền đặt cọc cho bất kỳ nhà cung cấp nào, hãy kiểm tra uy tín của họ qua đánh giá và phản hồi thật của người đã mua.
Ngoài ra, hãy ghi lại thu chi riêng cho công việc bán hàng. Nếu chỉ nhìn doanh số, bạn rất dễ tưởng mình đang lãi trong khi thực tế đang lỗ. Một cuốn sổ hoặc bảng tính đơn giản cũng đủ giúp bạn nhìn rõ dòng tiền thật.
Kinh doanh nhỏ tại nhà nên bắt đầu từ đâu trong tháng đầu?
Điều đội ngũ khuyên nhiều nhất là đừng dàn trải. Hãy chọn một đến hai sản phẩm để thử, đăng bán trên một nền tảng và theo dõi kết quả trong khoảng hai đến bốn tuần. Sau thời gian đó, bạn sẽ có dữ liệu thật để quyết định nên tiếp tục, điều chỉnh hay dừng lại. Nếu muốn chuẩn bị nguồn hàng kỹ hơn, bạn có thể tham khảo kinh nghiệm nhập hàng trả trước hay ký gửi với nhà cung cấp mới để có thêm bước chuẩn bị rõ ràng hơn.
Câu hỏi thường gặp của người mới
Người mới có nên bắt đầu kinh doanh online khi đang đi làm?
Hoàn toàn có thể, và đây là cách nhiều người chọn để giảm rủi ro. Bạn nên dành thời gian cố định mỗi tuần để thử nghiệm, tránh nhận quá nhiều đơn khi chưa quen quy trình.
Bao lâu thì kinh doanh online bắt đầu có lãi?
Không có con số chung cho tất cả. Có người vài tuần đã có lãi nhỏ, có người mất vài tháng. Điều quan trọng là theo dõi thu chi đều đặn để biết mình đang tiến gần hay xa mục tiêu.
Có cần học marketing trước khi bán hàng không?
Bạn không cần thành thạo ngay, nhưng nên hiểu cơ bản cách khách tìm sản phẩm, cách chụp ảnh và viết mô tả. Những kỹ năng này học dần trong lúc bán thường hiệu quả hơn là học lý thuyết suông.
Nên làm một mình hay nhờ người hỗ trợ?
Lúc đầu làm một mình giúp bạn hiểu rõ mọi khâu. Khi đơn đã đều, bạn có thể cân nhắc nhờ người hỗ trợ việc trả lời khách hoặc đóng gói để tập trung vào việc phát triển.
Làm sao biết sản phẩm có đáng bán không?
Hãy xem nhu cầu thực tế qua từ khóa tìm kiếm và số lượng bán của đối thủ, sau đó thử bán số lượng nhỏ. Nếu sau vài tuần sản phẩm có người hỏi mua và lợi nhuận vẫn dương sau khi trừ quảng cáo, đó là tín hiệu đáng tiếp tục. Nếu không, đừng ngại đổi hướng sớm.
